en-US en-US
Địa chính huyện Con Cuông

Đan Lai là một tộc người chỉ có tại huyện Con Cuông, có 777 hộ với tổng số 3.307 người (theo thống kê tính đến hết năm 2016), sống chủ yếu đầu nguồn, khe suối, tách biệt các dân tộc khác thuộc các xã Môn Sơn, Lục Dạ, Châu Khê, Thạch Ngàn và Lạng Khê. Tập trung chủ yếu sống trong rừng sâu, bản Co Phạt, Khe Khặng - xã Môn Sơn, ở độ cao 1200m so với mặt nước biển, thuộc vùng lõi vườn quốc gia Pù Mát, gần như tách biệt với các dân tộc khác nên có hiện tượng hôn nhân cận huyết thống dẫn tới tình trạng kém phát triển về thể chất, trí tuệ, tuổi thọ, bảo tồn nòi giống và đứng trước nguy cơ tuyệt chủng... Quá trình thường xuyên di chuyển khiến cho cuộc sống của người Đan Lai có nhiều biến động. Do cuộc sống tách biệt hoàn toàn với các tộc người khác nên trình độ dân trí của người Đan Lai rất thấp đã làm kìm hãm sự phát triển kinh tế, xã hội. 

Hội thảo xây dựng mô hình hỗ trợ phát triển toàn diện cho trẻ em tộc người Đan Lai tại Hội trường Văn phòng Quốc hội

Với quyết tâm và mong muốn triển khai thực hiện mục tiêu của Nhà nước về phát triển toàn diện cho tộc người Đan Lai nói riêng và trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt nói chung, ngày 04/03/2017, Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam (Quỹ BTTEVN) đã phối hợp với Uỷ ban các vấn đề xã hội của Quốc hội tổ chức Hội thảo “Xây dựng mô hình hỗ trợ phát triển toàn diện trẻ em tộc người Đan Lai, huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An”. Tham dự hội thảo có các đồng chí đại diện Lãnh đạo Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, Uỷ ban các vấn đề xã hội của Quốc hội, Hội đồng dân tộc, Bộ Tư lệnh bộ đội biên phòng, Uỷ ban Văn hoá, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội, Sở Lao động – Thương binh và Xã hội tỉnh Nghệ An, Uỷ ban nhân dân huyện Con Cuông (tỉnh Nghệ An), các nhà tài trợ, các ban, ngành liên quan… Hội thảo đã thống nhất xây dựng mô hình Hỗ trợ phát triển toàn diện cho Trẻ em tộc người Đan Lai nhằm giúp cho trẻ em có đủ điều kiện sống, học tập, vui chơi để các em phát triển cả thể chất và tinh thần, hội nhập và bình đẳng với mọi dân tộc khác góp phần bảo tồn tộc người thiểu số Đan Lai với tổng kinh phí của dự án là khoảng 75 tỷ đồng hỗ trợ thông qua 18 hoạt động trực tiếp và gián tiếp cho trẻ em tộc người Đan Lai trong thời gian là 8 - 10 năm, góp phần thực hiện Đề án của Chính Phủ năm 2006 và chính sách ưu việt đối với các dân tộc thiểu số của Đảng và Nhà nước đồng thời giúp cho trẻ em Đan Lai được thực hiện đầy đủ Quyền và Luật Trẻ em.

Khám sàng lọc và xét nghiệm chỉ số máu cho trẻ em tộc người Đan Lai tại huyện Con Cuông

Trong giai đoạn từ năm 2017 đến 2019 cũng là giai đoạn khởi đầu của dự án, Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam đã huy động các nhà tài trợ hỗ trợ cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn tại xã Môn Sơn (địa bàn có đông trẻ em tộc người Đan Lai sinh sống nhất) để các em được nâng cao sức khỏe, có thêm điều kiện sinh hoạt và học tập một cách tốt nhất, giúp cho các em có thêm động lực đến trường, giảm thiểu tỷ lệ bỏ học của đối tượng này. Tháng 07/2017, Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam đã phối hợp với Quỹ BTTE tỉnh Nghệ An các cơ sở y tế chuyên khoa tổ chức khám sàng lọc bệnh cho 578 trẻ em tộc người Đan Lai tại các xã của huyện Con Cuông (tỉnh Nghệ An). Hoạt động này nhằm nâng cao sức khoẻ trẻ em Đan Lai và bảo tồn dân tộc thiểu số này trước nguy cơ mai một. Trong đợt khám này, các trẻ em được xét nghiệm các chỉ số cơ bản về bệnh tan máu bẩm sinh, khám các bệnh dị tật về vận động, mắt, sứt môi hở hàm ếch, tim bẩm sinh. Đây là đợt khám chuyên sâu quy mô lớn dành cho tất cả trẻ em tộc người Đan Lai. Những trường hợp phát hiện bệnh trong đợt khám này đã được Quỹ BTTEVN hỗ trợ can thiệp, và phẫu thuật điều trị. Đây là bước khởi động trong chuỗi hoạt động của dự án hỗ trợ phát triển toàn diện trẻ em dân tộc Đan Lai, huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An do Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam tổ chức. Sau đợt khám này, hồ sơ sức khoẻ của từng trẻ em dân tộc Đan Lai sẽ được lập và theo dõi trong suốt dự án (khoảng 10 năm). Có thể khẳng định rằng với hoạt động khám sàng lọc này, chương trình sẽ có bộ hồ sơ hoàn chỉnh theo dõi sức khỏe và sự phát triển của trẻ em tộc người Đan Lai sau này góp phần thực hiện dự án một cách có hiệu quả nhất.

Chương trình Vui Trung thu cho trẻ em Đan Lai nhân dịp Tết Trung thu cho thiếu nhi năm 2017

Nằm trong hoạt động của dự án phát triển toàn diện cho trẻ em tộc người Đan Lai và để thực hiện Quyền tham gia cho đối tượng này, Quỹ BTTEVN đã phối hợp với UBND huyện Con Cuông, Quỹ BTTE tỉnh Nghệ An tổ chức chương trình “Vui trung thu với trẻ em Đan Lai” nhân dịp Tết Trung thu cho thiếu nhi năm 2017. Tại chương trình “Vui Trung thu với trẻ em Đan Lai” có 200 trẻ em dân tộc Đan Lai và 400 trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, khó khăn huyện Con Cuông cùng tham dự, các em học sinh dân tộc Đan Lai và các dân tộc khác của huyện Con Cuông được hòa vào không khí tươi vui, phấn khởi với các tiết mục văn nghệ, múa lân, rước đèn ông sao, phá cỗ Trung thu cùng các đại biểu…Nhân dịp này, Quỹ BTTEVN đã trao tặng 150 suất học bổng (mỗi suất trị giá 1 triệu đồng) cho trẻ em các các dân tộc tại huyện Con Cuông có thành tích học tập tốt, trao 600 suất quà, 200 bộ đồ dùng học tập và 50 xe đạp cho trẻ em các dân tộc huyện Con Cuông, tổng kinh phí hỗ trợ cho trẻ em là hơn 700 triệu đồng. Đây là món quà lớn cả về tinh thần và vật chất, giúp các em bớt tự tin hơn, vượt qua mọi trở ngại hòa nhập với cộng đồng và phấn đấu vươn lên trong học tập và cuộc sống.

Khởi công xây dựng công trình phụ trợ cho khu nội trú Trường THCS Môn Sơn

 

Đ/c Trương Thị Mai cùng các đại biểu cắt băng khánh thành công trình tại khu nhà nội trú Trường THCS Môn Sơn

Năm 2018, hưởng ứng dự án Phát triển toàn diện cho trẻ em tộc người Đan Lai, Tổng công ty Khí Việt Nam tài trợ số tiền 2,5 tỷ đồng thông qua Quỹ BTTEVN để hỗ trợ xây dựng các hạng mục tại khu nội trú Trường THCS Môn Sơn bao gồm: Nhà ăn đạt tiêu chuẩn, hội trường, khu vui chơi… Công trình cũng được một số nhà tài trợ khác tài trợ thêm 0,5 tỷ đồng thông qua Quỹ BTTEVN để xây dựng các hạng mục bổ sung tại khu nội trú. Qua đó, sẽ tạo điều kiện tốt hơn giúp trẻ em tộc người Đan Lai với quãng đường đến trường tại điểm xa nhất cũng chừng 20 km được yên tâm học tập, hạn chế được tình trạng các em học sinh bỏ học giữa chừng. 

Ngày 13/01/2019, trong không khí tưng bừng, phấn khởi của đồng bào dân tộc tại huyện Con Cuông, Đồng chí Trương Thị Mai - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Dân vận Trung ương cùng với lãnh đạo Tỉnh ủy Nghệ An, Quỹ BTTEVN và nhà tài trợ Tổng công ty Khí Việt Nam đã đến tham dự Lễ khánh thành công trình nhà nội trú tại Trường THCS xã Môn Sơn. Điều này các khẳng định rõ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước về chăm lo cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, khó khăn vùng sâu, xa và trẻ em tộc người Đan Lai nói riêng. Công trình hoàn thành và đưa vào sử dụng với tổng diện tích xây dựng mới là: 225,34 m2 bao gồm: 01 phòng ăn kiêm hội trường; 01 phòng bếp;cùng các công trình phụ trợ: cổng ra vào (cổng chính, cổng phụ); hàng rào bao quanh; sân bê tông...; Ngoài việc xây mới, Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam còn vận động các nhà tài trợ hỗ trợ để nâng cấp khu nhà nội trú 2 tầng cũ, gồm: Sửa chữa, nâng cấp, sơn lại; thay thế thiết bị vệ sinh, hệ thống cửa đi bằng cửa nhôm lõi thép, hệ thống điện; xây mới tường rào phía sau với tổng kinh phí hỗ trợ là hơn 550 triệu đồng. Tại buổi Lễ khánh thành, đồng chí Trương Thị Mai cùng đoàn công tác đã trao tặng quà từ các nhà tài trợ thông qua Quỹ BTTE VN bao gồm: thay mới thiết bị và dụng cụ nhà ăn đồng bộ; hỗ trợ 60 bộ chăn, màn, nệm; 30 tủ đựng đồ sinh hoạt cá nhân, 89 suất quà Tết cho học sinh đang ở nội trú, mỗi suất 1 triệu đồng, tương ứng với tổng kinh phí hỗ trợ là hơn 330 triệu đồng. 




Gặp lại chúng tôi với ánh mắt hân hoan và nụ cười rạng rỡ của Em La Thị Mai (sinh năm 2005 học sinh lớp 8) và em La Thị Hiền (sinh năm 2004 học sinh lớp 9 của Trường THCS Môn Sơn) thuộc tộc người Đan Lai, hiện hai em đều đạt học lực khá, giỏi, gia đình thuộc diện hộ nghèo, trú tại bản Khe Búng, các em có chia sẻ “Đường đi học của chúng em rất xa từ Bản trong rừng đi đến Trường THCS Môn Sơn mất khoảng 5 tiếng đi bộ, đường đi gập ghềnh và rất khó khăn. Ngoài những ngày phải đến trường học nội trú, chúng em phải phụ giúp cha mẹ những công việc nhà, nấu cơm và trồng trọt. Ngôi nhà nội trú mới được xây dựng khang trang đã trở thành ngôi nhà thứ hai của chúng em sau các tiết học trên lớp, chúng em rất vui mừng và cảm thấy thích thú được sinh hoạt tại đây”.

Công trình xây dựng khu nội trú Trường THCS Môn Sơn đã giúp các em học sinh tộc người Đan Lai nơi đây bớt đi những khó khăn, nhọc nhằn trên con đường đi tìm cái chữ. Các em được yên tâm học tập tại một ngôi trường với những cơ sở vật chất tiện nghi, đảm bảo cho các em có một sức khỏe tốt để các em chuyên tâm học tập đat được kết quả tốt hơn. 

Tầm quan trọng của sự bảo tồn và phát phát triển bền vững tộc người thiểu số Đan Lai đang sống tại vùng lõi Vườn Quốc gia Pù Mát và bảo vệ an ninh biên giới tại huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An được Chính phủ ban hành Quyết định 280 /2006/QĐ-TTg ngày 19/12/ 2006 về “Đề án Bảo tồn và phát triển bền vững tộc người thiểu số Đan Lai”. Vì vậy để góp phần thực hiện các mục tiêu của Chính phủ nêu trên và thực hiện sứ mệnh, mục tiêu, đối tượng giúp đỡ của Quỹ BTTEVN là trẻ em đặc biệt trẻ em dân tộc thiểu số vùng sâu, vùng xa, Quỹ BTTEVN sẽ tiếp tục triển khai các hoạt động hỗ trợ cho trẻ em tộc người Đan Lai trong thời gian tiếp theo và mong muốn các tổ chức, cá nhân quan tâm hỗ trợ nhằm giúp cho trẻ em có đủ điều kiện sống, học tập, vui chơi để các em phát triển cả thể chất và tinh thần, hội nhập và bình đẳng với mọi dân tộc khác góp phần bảo tồn tộc người thiểu số Đan Lai ”./.



TK tiền Việt: 001.0.00.0000355
TK ngoại tệ: 001.0.37.0002165
Tại: Sở giao dịch ngân hàng
TMCP Ngoại thương Việt Nam
Scroll